ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸರೋವರಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳು

 

ಸರೋವರಗಳು

• ಬೈಕಲ್ ಸರೋವರ (ರಷ್ಯಾ) ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಆಳವಾದ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪುರಾತನ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಏಷ್ಯಾದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 445 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಕಲ್ಲಿನ ಬಟ್ಟಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. ಅದರ ದಡಕ್ಕೆ ಹೋದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಈ ಸೈಬೀರಿಯನ್ ಪವಾಡದ ವೈಭವ, ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮೋಡಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ರಷ್ಯಾದ ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಸರೋವರಗಳೆಂದರೆ ಲೇಕ್ ಒನೆಗಾ ಮತ್ತು ಲೇಕ್ ಲಡೋಗಾ.
• ಐರ್ ಸರೋವರವು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಪ್ರಮುಖ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ.
• ಒನಕಲ್ ಸರೋವರ (ಉಗಾಂಡಾ) ಮತ್ತು ಅಸ್ವಾನ್ ಸರೋವರ (ಈಜಿಪ್ಟ್) ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಸರೋವರಗಳಾಗಿವೆ.
• ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ತ್ಸೊ ಸೆಕುರು ಸರೋವರವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ.
• ಬೊಲಿವಿಯಾ ಮತ್ತು ಪೆರುವಿನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಟಿಟಿಕಾಕಾ ಸರೋವರವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸಮುದ್ರಯಾನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ಗರ್ವಾಲ್ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ 17,745 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ದೇವತಾಲ್
  ಭಾರತದ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ .
• ಮೃತ ಸಮುದ್ರವು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ, ಇದರ ತಳವು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 2500 ಅಡಿ ಕೆಳಗೆ ಇದೆ.
• ಲೇಕ್ ವ್ಯಾನ್ (ಟರ್ಕಿ) ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಲವಣಯುಕ್ತ ಸರೋವರವಾಗಿದ್ದು, 330% ಲವಣಾಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ನಂತರ ಮೃತ ಸಮುದ್ರ (238%) ಜೋರ್ಡಾನ್, ಮತ್ತು ಗ್ರೇಟ್ ಸಾಲ್ಟ್ ಲೇಕ್ (220% ಲವಣಾಂಶ) USA.
• ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಸರೋವರ. ಉರಲ್ ಮತ್ತು ವೋಲ್ಗಾ ನದಿಗಳು ಉತ್ತರದಿಂದ ಅದರೊಳಗೆ ಬರುತ್ತವೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದರ ಉತ್ತರ ಭಾಗವು ಕಡಿಮೆ ಲವಣಯುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
• ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಸರೋವರವು  ಉಗಾಂಡಾ, ಟಾಂಜಾನಿಯಾ ಮತ್ತು ಕೀನ್ಯಾ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ನ್ಯಾಸಾ ಅಥವಾ ಸರೋವರ. ಮಲಾವಿಯು ತಾಂಜಾನಿಯಾ, ಮಲಾವಿ ಮತ್ತು ಮೊಜಾಂಬಿಕ್‌ನ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಟ್ಯಾಂಗನಿಕಾ ಸರೋವರವು ಜೈರ್‌ನ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಟಾಂಜಾನಿಯಾ ಮತ್ತು ಜಾಂಬಿಯಾ.
• ಸುಪೀರಿಯರ್ ಸರೋವರವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ.
• ಚೀನಾದ ಪರಮಾಣು ಪರೀಕ್ಷಾ ಶ್ರೇಣಿಯು ಲೋಪ್ ನಾರ್ ಸರೋವರದ ಬಳಿ ಇದೆ .
• ಚಾಡ್ ಸರೋವರವು ಚಾಡ್ , ನೈಜರ್, ನೈಜೀರಿಯಾ, ಕ್ಯಾಮರೂನ್ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಲೇಕ್ ಗ್ರೇಟ್ ಬೇರ್  ಪೋರ್ಟ್ ರೇಡಿಯಂ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
• ಅಥಾಬಾಸ್ಕಾ ಸರೋವರವು ಯುರೇನಿಯಂ ನಗರ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
• ಘಾನಾದಲ್ಲಿರುವ ವೋಲ್ಟಾ ಸರೋವರವು ಮಾನವ ನಿರ್ಮಿತ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ.
• ವೆನೆಜುವೆಲಾದ ಮರಕೈಬೋ ಸರೋವರವು ತೈಲ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.
• ವುಲಾರ್ ಸರೋವರ: ವುಲಾರ್ ಸರೋವರವು ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ, ಇದು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು 24 ಕಿಮೀ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ, ವುಲರ್ ಸರೋವರದ ಹಸಿರು ನೀರು ಮೀನುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಮೃದ್ಧ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರೆಡೆ ವಾಸಿಸುವ ಸಾವಿರಾರು ಜನರು ತಮ್ಮ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗಾಗಿ ವುಲರ್ ಸರೋವರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• ದಾಲ್ ಸರೋವರ: ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯು ಭೂದೃಶ್ಯ ಮತ್ತು ಜಲಮೂಲಗಳ ವಿಲಕ್ಷಣ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯದಿಂದ ಆಶೀರ್ವದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ದಾಲ್ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ದಾಲ್ ಸರೋವರವು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಜೆ & ಕೆ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಐಕಾನ್ ಆಗಿದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯದ ಹೊರತಾಗಿ, ದಾಲ್ ಸರೋವರದ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು ತೇಲುವ ಉದ್ಯಾನಗಳು, ವರ್ಣರಂಜಿತ ಶಿಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಹೌಸ್‌ಬೋಟ್‌ಗಳು. ದಾಲ್ ಸರೋವರದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾ ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯ ನಿವಾಸವಾಗಿತ್ತು. ದಾಲ್ ಸರೋವರವು ಶ್ರೀನಗರದ ಸುಂದರ ನಗರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ, ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಸೀದಿಗಳು ಸಹ ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಶ್ರೀನಗರ ನಗರದಲ್ಲಿವೆ.
• ಲೋಕ್ಟಾಕ್ ಸರೋವರ: ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿರುವ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲೋಕ್ಟಕ್ ಸರೋವರವು ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ತೇಲುವ ಫುಮ್ಡಿಸ್‌ನಿಂದಾಗಿ ಇದನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಏಕೈಕ ತೇಲುವ ಸರೋವರ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪುರಾತನ ಸರೋವರವು ಮಣಿಪುರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ, ನೀರಾವರಿ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಪೂರೈಕೆ ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಗೆ ನೀರಿನ ಮೂಲವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಕೈಬುಲ್ ಲಾಮ್ಜಾವೊ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವು ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಂಗೈಗಳ ಕೊನೆಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆಶ್ರಯವಾಗಿದೆ, ಇದು ಈಗ ಮಣಿಪುರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
• ಚಿಲ್ಕಾ ಸರೋವರ: ಚಿಲ್ಕಾ ಸರೋವರವು ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕರಾವಳಿ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ಚಿಲ್ಕಾ ಸರೋವರವು ಒರಿಸ್ಸಾದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಒಳನಾಡಿನ ಉಪ್ಪು-ನೀರಿನ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಉಪ್ಪುನೀರು ಸಿಹಿನೀರಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಲವಣಾಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನೀರು, ಆದರೆ ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನಷ್ಟು ಅಲ್ಲ. ಚಿಲ್ಕಾ ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಚಿಲಿಕಾ ಸರೋವರವು ಬುಡಕಟ್ಟು-ರಾಜ್ಯ ಒರಿಸ್ಸಾದಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳ ರಾಣಿಯಾಗಿದೆ, ಇದನ್ನು ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಸ್ವಿಸ್ ಸರೋವರ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚಿಲಿಕಾ ಸರೋವರದ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದರೆ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಗಳು, ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನರಂಜನೆಯ ಬಾಬಾ. ಸುಂದರವಾದ ಚಿಲ್ಕಾ ಸರೋವರವು ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಗಳಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗವಾಗಿದೆ.
• ಪುಲಿಕಾಟ್ ಸರೋವರ: ಇದು ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಕರಾವಳಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಲವಣಯುಕ್ತ ಹಿನ್ನೀರಿನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ; ಭಾಗ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚೆಂಗಲ್ಪಟ್ಟು ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಇದು 481 ಚ.ಕಿ.ಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಒರಿಸ್ಸಾದ ಚಿಲ್ಕಾ ಸರೋವರದ ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 2 ನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಆವೃತವಾಗಿದೆ.

ನದಿಗಳು

• ಗಂಗಾ: ಗಂಗೆಯ ಮೂಲವು ಗೌಮುಖದಲ್ಲಿದೆ (ಇಬ್ಬನಿಯ ರಚನೆಯ ಆಕಾರವು ಹಸುವಿನ ಬಾಯಿಯಂತಿದೆ), ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾದ ನದಿಯು ಗಂಗೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿಯ ಆಳದಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ. ಗಂಗೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿಯು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 4255 ಮೀ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 24 ಕಿಮೀ ಉದ್ದ ಮತ್ತು 7-8 ಕಿಮೀ ಅಗಲವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ರಾಜ-ಭಗೀರಥನ ನಂತರ ನದಿಯನ್ನು ಭಾಗೀರಥಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಗೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿಯ ಹಿಮಾವೃತ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಏರುತ್ತಾ, ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ, ಚಿಮ್ಮುವ ಮತ್ತು ಜುಮ್ಮೆನ್ನಿಸುವ ಭಾಗೀರಥಿಯು ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ತನ್ನ ದೀರ್ಘ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಅದು 'ಅಲಕನಂದಾ' ನದಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಂಗಾ ಆಗುತ್ತದೆ. ಗಂಗಾ ನದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ದಂತಕಥೆಗಳಿವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಚೀನ ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
• ಗೋದಾವರಿ: ಇದು ಪಶ್ಚಿಮದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ಭಾರತದ ಏಕೈಕ ನದಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡ ನದಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. 1465 ಕಿಮೀ ಉದ್ದವಿರುವ ಇದು ಗಂಗಾ ನದಿಯ ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. .ಇದನ್ನು "ದಕ್ಷಿಣ ಗಂಗಾ (ದಕ್ಷಿಣ ಗಂಗಾ)" ಅಥವಾ "ಬೂದಿ ಗಂಗಾ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗೋದಾವರಿಯು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ನಾಸಿಕ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತ್ರ್ಯಂಬಕ್ ಬಳಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಗೋದಾವರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನರಸಾಪುರಂ ಬಳಿ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಡೆಕ್ಕನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯ ಮೂಲಕ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
• ಕಾವೇರಿ: ಈ ನದಿಯ ಮೂಲವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಲಕಾವೇರಿ, ಕೊಡಗುನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ದಖನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯ ಮೂಲಕ ಆಗ್ನೇಯ ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಖಾಲಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಬಾಯಿಗಳು. ಕಾವೇರಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು 27,700 ಚದರ ಮೈಲುಗಳು (72,000 km2) ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
• ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯು ಮಹಾಬಲೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಸುಮಾರು 1300 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ನದಿಯು ಸಾಂಗ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಹಮಸಲೇದೇವಿಯಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ.
• ನರ್ಮದಾ ನದಿ: ಈ ನದಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ಅಮರಕಂಟಕ್ ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಾಂಡ್ಲಾ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸುತ್ತ ಮೊದಲ 320 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಕೋರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಾತ್ಪುರ ಶ್ರೇಣಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ; ನಂತರ " ಮಾರ್ಬಲ್ ರಾಕ್ಸ್ " ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಜಬಲ್ಪುರ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ , ಇದು ವಿಂಧ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾತ್ಪುರ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ನಡುವಿನ ನರ್ಮದಾ ಕಣಿವೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಕ್ಯಾಂಬೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಗುಜರಾತ್‌ನ ಭರೂಚ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸಂಧಿಸುತ್ತದೆ. ನರ್ಮದಾ ನದಿಯು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ 1,077 ಕಿಮೀ (669.2 ಮೈಲುಗಳು), ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, 74 ಕಿಮೀ (46.0 ಮೈಲಿಗಳು), 35 ಕಿಮೀ (21.7 ಮೈಲುಗಳು) ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ನಡುವಿನ ಗಡಿ ಮತ್ತು 39 ಕಿಮೀ (24.2 ಮೈಲುಗಳು) ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ನಡುವೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ನಲ್ಲಿ 161 ಕಿಮೀ (100.0 ಮೈಲುಗಳು)).
• ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ನದಿ:  ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸರಾಸರಿ ವಿಸರ್ಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಐದನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ನದಿಯು ಹಿಮಾಲಯದ ಕೈಲಾಸ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಮೂಲದಿಂದ ಗಂಗಾ (ಗಂಗಾ) ನದಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಗಮವಾಗುವವರೆಗೆ ಸುಮಾರು 1,800 ಮೈಲಿಗಳು (2,900 ಕಿಮೀ) ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ನಂತರ ಎರಡು ನದಿಗಳ ಮಿಶ್ರಿತ ನೀರು ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಖಾಲಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಹಲವಾರು ಹೆಸರುಗಳ ನದಿ. ಅದರ ಮೇಲಿನ ಕೋರ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ, ಇದು ಟಿಬೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಿರಿದಾದ ಕಮರಿಗಳ ಜಟಿಲ ಮೂಲಕ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ, ಅದು ಯಾರ್ಲುಂಗ್ ತ್ಸಾಂಗ್ಪೋ ಆಗಿದೆ . ನಾಮ್ಚೆ ಬರ್ವಾ ಬಳಿ ಹೇರ್‌ಪಿನ್ ತಿರುವಿನ ನಂತರ , ಅದು ಸಿಯಾಂಗ್ ಆಗುತ್ತದೆ . ಇದು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯವಾದ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಬೀಳುವಾಗ, ಇದನ್ನು ದಿಹಾಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.. ಅಸ್ಸಾಂನ ಮೂಲಕ ಅಗಲವಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಜನರು ಇದನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ . ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶವನ್ನು ದಾಟಿದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಉಪನದಿಗಳ ಹರಿವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಅದು ಜಮುನಾ ನದಿಯಾಗಿ , ನಂತರ ಪದ್ಮವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮೇಘನಾ ಆಗಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ.
• ಮಹಾನದಿ ನದಿಯು ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯವಾದ ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಪೂರ್ವದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಂದರವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಫಾಲ್ಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುವ ಮೊದಲು, ನದಿಯು ಕಟಕ್ ಬಳಿ ಒರಿಸ್ಸಾದ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಡೆಲ್ಟಾವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಡೆಲ್ಟಾ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದ ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ಕಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. "ಮಹಾನದಿ" ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥ ದೊಡ್ಡ ನದಿ ಮತ್ತು ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾರತದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಹಡ್ಸೊ ಮಹಾನದಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉಪನದಿಗಳು. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ, ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಮತ್ತು ಒರಿಸ್ಸಾ ಪಾಲು ಮಹಾನದಿಯಿಂದ ಬರಿದಾಗಿದೆ.
• ತಪತಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ಒಂದು ನದಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಈ ನದಿಯ ಇತಿಹಾಸವು ಬೇತುಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಮೂಲದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಬೆತುಲ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾತ್ಪುರ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಎರಡು ಸ್ಪರ್ಗಳ ನಡುವೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಖಾಂಡೇಶ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಾದ್ಯಂತ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಂದ ಸೂರತ್ನ ಬಯಲಿನ ಮೂಲಕ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರ ಒಟ್ಟು ಉದ್ದ ಸುಮಾರು 724 ಕಿ.ಮೀ. ಮತ್ತು 30,000 ಚ.ಮೀ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬರಿದಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ 32 ಮೀ. ಸಹಜವಾಗಿ, ಇದು ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ಹರಿವು, ಆದರೆ ಸಣ್ಣ ಟನೇಜ್ನ ಹಡಗುಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಸಂಚರಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ಅದರ ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಲ್ಲಿ ಬಂದರು. ಈ ನದಿಯ ಇತಿಹಾಸವು ಆಂಗ್ಲೋ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಇತಿಹಾಸದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ನದಿಯ ಹೊರಹರಿವಿನಲ್ಲಿ ಹೂಳು ತುಂಬಿರುವ ಕಾರಣ ನದಿಯ ಮೇಲ್ಭಾಗವು ಈಗ ನಿರ್ಜನವಾಗಿದೆ. ತಪತಿಯ ನೀರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೀರಾವರಿಗೆ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ.
• ಯಮುನಾ ನದಿ: ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯು ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ಉತ್ತರ ಕಾಶಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಳಗಿನ ಹಿಮಾಲಯದ ಮಸ್ಸೋರಿ ಶ್ರೇಣಿಯ ಬಂದರ್ ಪಂಚ್ ಬಳಿಯ ಯಮುನೋತ್ರಿ ಹಿಮನದಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ನದಿಯ ಮೂಲವು ಸಪ್ತಋಷಿ ಕುಂಡ್, ಹಿಮನದಿ ಸರೋವರ ಎಂದು ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 3235 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಮೂಲದ ಬಳಿ ಯಮುನೋತ್ರಿ ಅಥವಾ ಯಮನೋತ್ರಿಯ ಪವಿತ್ರ ದೇವಾಲಯವಿದೆ. ಟನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಗಿರಿ ನದಿಗಳು ಯಮುನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉಪನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಯಮುನಾ ನದಿಯು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಹರಾನ್‌ಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಂಗಾ ನದಿಯ ಸಂಗಮದವರೆಗೆ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1200 ಕಿಮೀ ಉದ್ದದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತದೆ.
• ನೈಲ್ ನದಿ (4,132 ಮೈಲುಗಳು 6,650 ಕಿಮೀ.):  ನೈಲ್ ನದಿಯು ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಭೂಮಧ್ಯರೇಖೆಯ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಬುರುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮೂಲಕ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ . ನೈಲ್ ನದಿಯು ಸುಮಾರು 6,670 ಕಿಮೀ (4,160 ಮೈಲುಗಳು) ಉದ್ದವಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ನೈಲ್ ನದಿಯ ಹರಿವಿನ 22% ಮಾತ್ರ ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮೂಲಕ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ನೈಲ್ ನದಿಯು ಮರುಭೂಮಿಯಾದ್ಯಂತ ಫಲವತ್ತಾದ ಹಸಿರು ಕಣಿವೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ನಾಗರಿಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟಿನವರು ನೈಲ್ ನದಿಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಬೇಸಾಯ ಮಾಡಿದರು, ತಮಗಾಗಿ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಮಣ್ಣನ್ನು ಬಳಸಿದರು.  
• ಅಮೆಜಾನ್: ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯು ಆಂಡಿಸ್‌ನಿಂದ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ 4,000 ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ನೈಲ್ ನದಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಯಾವುದೇ ನದಿಗಿಂತ ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಮೆಜಾನ್ ನದಿಯು ವಿಶ್ವದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಅದರ ಜಲಾನಯನದ ಗಾತ್ರ, ಉಪನದಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಬಿಡುವ ನೀರಿನ ಪರಿಮಾಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಇದು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ವಿಶಾಲವಾದ ಅಮೆಜಾನ್ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು ಎರಡೂವರೆ ಮಿಲಿಯನ್ ಚದರ ಮೈಲುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು, ಯಾವುದೇ ಇತರ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು. ಯಾವುದೇ ಸೇತುವೆಯು ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನದಿಯನ್ನು ದಾಟುವುದಿಲ್ಲ.
• ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಿಪ್ಪಿ-ಮಿಸ್ಸೌರಿ ನದಿ:  ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಿಪ್ಪಿ ನದಿಯು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ, ಇದು ಮಿನ್ನೇಸೋಟದ ಇಟಾಸ್ಕಾ ಸರೋವರದ ಮೂಲದಿಂದ ಗಲ್ಫ್ ಆಫ್ ಮೆಕ್ಸಿಕೋದ ಬಾಯಿಯವರೆಗೆ 2,320 ಮೈಲಿ ( 3,734 ಕಿಮೀ ) ಉದ್ದವಿದೆ . 2,341 mi (3,767 km) ಅಳತೆಯ ಮಿಸೌರಿ ನದಿಯು ಅದರ ಉಪನದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ನದಿಯು ಬರ್ಡ್ ಫೂಟ್ ಡೆಲ್ಟಾವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ .
• ರಿಯೊ-ಗ್ರ್ಯಾಂಡೆ: ಈ ನದಿಯು USA ಮತ್ತು ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸೇಂಟ್ ಲಾರೆನ್ಸ್ ನದಿ: ಈ ನದಿಯು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಒಳನಾಡಿನ ಜಲಮಾರ್ಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ನಯಾಗರಾ ಜಲಪಾತವು ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿದೆ.
• ಕೊಲೊರಾಡೋ ನದಿ: ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಕ್ಯಾನ್ಯನ್ ಮತ್ತು ಹೂವರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿದೆ.
• ರೈನ್ ನದಿ:  ರೈನ್ ಯುರೋಪಿನ ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಸ್ವಿಸ್ ಆಲ್ಪ್ಸ್ (ಸ್ವಿಟ್ಜರ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ) ತನ್ನ ಮೂಲದಿಂದ 1,232 ಕಿಮೀ (766 ಮೈಲಿ) ವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 3,353 ಮೀ ಎತ್ತರದ ರೈನ್ವಾಲ್ಡಾರ್ನ್ ಗ್ಲೇಸಿಯರ್‌ನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ. ರೈನ್ ನದಿಯು ರೋಟರ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ಮೊದಲು ಆರು ದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ - ಸ್ವಿಟ್ಜರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್, ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ಆಫ್ ಲಿಚ್ಟೆನ್‌ಸ್ಟೈನ್, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ, ಜರ್ಮನಿ, ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನೆದರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್. ಇದು ಯುರೋಪಿನ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ರೈನ್ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಜಲಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ರೈನ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರೈನ್ ಕಣಿವೆಯು ವೈನ್-ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ.
• ಡ್ಯಾನ್ಯೂಬ್ ನದಿ:  ಯುರೋಪಿಯನ್ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ, ಡ್ಯಾನ್ಯೂಬ್ ನದಿಯು ರಷ್ಯಾದ ವೋಲ್ಗಾ ನಂತರ ಯುರೋಪಿನ ಎರಡನೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಜರ್ಮನಿಯ ಬ್ಲಾಕ್ ಫಾರೆಸ್ಟ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ 10 ದೇಶಗಳ ಮೂಲಕ (ಜರ್ಮನಿ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ, ಸ್ಲೋವಾಕಿಯಾ, ಹಂಗೇರಿ, ಕ್ರೊಯೇಷಿಯಾ, ಸೆರ್ಬಿಯಾ, ರೊಮೇನಿಯಾ, ಬಲ್ಗೇರಿಯಾ, ಮೊಲ್ಡೊವಾ ಮತ್ತು ಉಕ್ರೇನ್) ಸಾಗುತ್ತದೆ. ರೈನ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಳೆಯದಾದ, ಅದರ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು ಕೆಲವು ಆರಂಭಿಕ ಮಾನವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ತಾಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಯುರೋಪ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜಲಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ನದಿ ವಿಹಾರ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
• ವೋಲ್ಗಾ ನದಿ: ವೋಲ್ಗಾ ಯುರೋಪಿನ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ರಷ್ಯಾದ ಮೂಲಕ ದಕ್ಷಿಣ ರಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ವೋಲ್ಗಾ 3,531 ಕಿಮೀ ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು 1,360,000 ಕಿಮೀ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ವಿಸರ್ಜನೆ ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ಜಲಾನಯನದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಯಾಗಿದೆ.
• ನೈಜರ್ ನದಿ: ನೈಜರ್ ನದಿಯು ಗಿನಿಯಾ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ' ತೈಲ ನದಿ ' ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ .
• ಜಾಂಬೆಜಿ ನದಿ: ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಫಾಲ್ ಮತ್ತು ಕರಿಬಾ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿವೆ.
• ಕಾಂಗೋ/ಜೈರ್ ನದಿ: ಈ ನದಿಯು ಸಮಭಾಜಕವನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಛೇದಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಟಾನ್ಲಿ ಮತ್ತು ಲಿವಿಂಗ್ಸ್ಟನ್ ಜಲಪಾತಗಳು ಈ ನದಿಯಲ್ಲಿವೆ.
• ಅಮುರ್ ನದಿ: ಈ ನದಿ ರಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಚೀನಾದ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
• ಮೆಕಾಂಗ್ ನದಿ: ಇದು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ.
• ಮುರ್ರೆ-ಡಾರ್ಲಿಂಗ್ ನದಿ: ಈ ನದಿಯು ಮೌಂಟ್ ಕೊಸ್ಸಿಯುಸ್ಕೊದಿಂದ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಯಾಗಿದೆ.
• ಆರ್. ಲಿಂಪೊಪೊ: ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಎತ್ತರದ ವೆಲ್ಡ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಈ ನದಿಯು ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಆರ್.ಮಾಹೆ: ಭಾರತದ ಈ ನದಿಯು ಕರ್ಕಾಟಕ ರಾಶಿಯನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
• ಸೀನ್ ನದಿ: ಸೀನ್ 776 ಕಿಮೀ (482 ಮೈಲಿ) ಉದ್ದದ ನದಿ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಜಲಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಲ್ಯಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಈಶಾನ್ಯ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಡಿಜಾನ್‌ನ ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ 30 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಸೋರ್ಸ್-ಸೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಲೆ ಹಾವ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಚಾನಲ್‌ಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
• ಟೈಗ್ರಿಸ್ ನದಿ: ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ಗಡಿ ಅಥವಾ "ನದಿಗಳ ನಡುವಿನ ಭೂಮಿ" (ಟೈಗ್ರಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಫ್ರೇಟ್ಸ್) ಟೈಗ್ರಿಸ್ ಎರಡು ನದಿಗಳ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಪರ್ವತಗಳ ಆಳವಾದ ಮೂಲದಿಂದ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಹರಿಯಿತು. ಸುಮಾರು 1,200 ಮೈಲುಗಳು. ಎರಡೂ ನದಿಗಳು ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ನಾಗರಿಕತೆಗಳ ಜೀವನಾಡಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳಿಗೆ ನೀರು ಮತ್ತು ಅವರ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ವಾಹನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
• ಯೂಫ್ರೇಟ್ಸ್ ನದಿ: ಮೆಸೊಪಟ್ಯಾಮಿಯಾದ ಗಡಿ ಅಥವಾ "ನದಿಗಳ ನಡುವಿನ ಭೂಮಿ" (ಟೈಗ್ರಿಸ್ ಮತ್ತು ಯೂಫ್ರೇಟ್ಸ್) ಯೂಫ್ರೇಟ್ಸ್ ಎರಡು ನದಿಗಳ ಪಶ್ಚಿಮವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಪರ್ವತಗಳ ಆಳವಾದ ಮೂಲದಿಂದ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಹರಿಯಿತು. , ಸುಮಾರು 1,800 ಮೈಲುಗಳು. ಎರಡೂ ನದಿಗಳು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ನಾಗರಿಕತೆಯ ರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಾಧನವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದವು.
• ಹುವಾಂಗ್ ಹೊ ನದಿ:ಹುವಾಂಗ್ ಹೋ 3,395 ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ವಿಶ್ವದ ಆರನೇ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಮೂಲವು ಪಶ್ಚಿಮ ಚೀನಾದಲ್ಲಿರುವ ಕುನ್ಲುನ್ ಪರ್ವತಗಳು. ಇದರ ಬಾಯಿ ಬೋಹೈ ಕೊಲ್ಲಿ. ನದಿಯನ್ನು ಹಳದಿ ನದಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅದರ ಹರಿವಿನಲ್ಲಿ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸುವ ಹೂಳುಗಳ ಬಣ್ಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಚೀನಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಾಗರಿಕತೆಯು ಹುವಾಂಗ್ ಹೋ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ನದಿ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಈ ನದಿಯು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದು, ಅದು ದುಃಖದ ನದಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಯಶಃ ಲಿಖಿತ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರವಾಹವು 1931 ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಆ ವರ್ಷದ ಜುಲೈ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ ನಡುವೆ, ನದಿಯು ತನ್ನ ದಡಗಳನ್ನು ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯಿತು, ಸುಮಾರು 34,000 ಚದರ ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 8,000 ಚದರ ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ಭಾಗಶಃ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ಇಡೀ ಗ್ರಾಮಗಳು ಮತ್ತು ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ ಕೊಚ್ಚಿಹೋಗಿವೆ. ಸುಮಾರು 80 ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು ನಿರಾಶ್ರಿತರಾಗಿದ್ದರು.
• ಐರಾವಡ್ಡಿ ನದಿ: ಇರವಡ್ಡಿ ನದಿ, ಬರ್ಮೀಸ್ ಆಯೆಯರ್ವಾಡಿ, ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ನದಿ (ಹಿಂದೆ ಬರ್ಮಾ), ದೇಶದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಜಲಮಾರ್ಗವು ಸುಮಾರು 1,350 ಮೈಲುಗಳು (2,170 ಕಿಮೀ) ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ನದಿಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್ ಪ್ರದೇಶದೊಳಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರ ಒಟ್ಟು ಒಳಚರಂಡಿ ಪ್ರದೇಶವು ಸುಮಾರು 158,700 ಚದರ ಮೈಲಿಗಳು (411,000 ಚದರ ಕಿಮೀ). ಇದರ ಕಣಿವೆಯು ಮ್ಯಾನ್ಮಾರ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಹೃದಯಭಾಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.